Heinrich van den Berg is een Zuid-Afrikaanse natuurfotograaf, of zoals hij zelf zegt, fotograaf gespecialiseerd in natuur-, milieu- en reisfotografie. “Ik heb al vele jaren doorgebracht in het veld, om wildlife te fotograferen en de natuurlijke schoonheid van het Afrikaanse continent vast te leggen. Ik heb een aantal internationale prijzen daarvoor gewonnen, maar ik wil mijzelf niet afrekenen op het winnen van awards. Ik wil mijzelf beoordelen op basis van de laatste foto die ik heb genomen.”

Foto 1: Een Sefaka springt van een tak in Madagascar (Foto: Heinrich van den Berg)
Foto 1: Een Sefaka springt van een tak in Madagascar (Foto: Heinrich van den Berg)

Verandering
Zijn boek “Reflections” is een weergave van vijf jaar fotografie. “Reflections is het resultaat van de nodige jaren werk, niet puur en alleen voor dit boek, maar eigenlijk zich juist ontwikkelend via andere boeken die ik tot nu toe heb gepubliceerd. Ik heb in de loop van de tijd een boek met artistieke kleurenfoto’s, Art of Nature, en een zwart-wit boek, Shades of Nature, uitgebracht, maar dit is de eerste keer dat ik kleur en zwart-wit in een en hetzelfde boek gebruik”, zegt Van de Berg. “Ik wilde kleur en zwart-wit nooit mixen, omdat ik geloof dat iemand die naar zwart-wit foto’s kijkt op een andere manier kijkt dan iemand die naar kleurenfoto’s kijkt. Naar kleurenfoto’s kijk je met je ogen, bij zwart-wit beelden is dit toch anders. Een beeld in zwart-wit ervaar je, een beeld in kleur zie je alleen maar. Het thema van “Reflections” is verandering, en het boek is daarom ook onderverdeeld in verschillende verschijningsvormen van verandering. Het is ontstaand door veranderingen in mijn leven, maar ook door verandering die zich voordoet in de wereld van de fotografie en in de uitgeverswereld.”

Foto 2: Kokerboomwoud in Namibia (foto: Heinrich van den Berg)
Foto 2: Kokerboomwoud in Namibia (foto: Heinrich van den Berg)

De geboorte van een boek
Omdat de combinatie van kleur en zwart-wit nieuw was voor Van den Berg zocht hij naar de beste manier om beiden te combineren. “Het boek veranderd langzaam van neutraal zwart-wit, naar warmer zwart-wit, sepia, van onverzadigde kleuren naar violet, en dan via alle kleuren van de regenboog naar rood. Het is om die nuances goed uit te laten komen gedrukt met 8 kleuren inkt, daar waar traditionele boeken met slechts 4 kleuren worden gedrukt. Niet alle foto’s werken in zwart-wit, dus dat was een van de grotere uitdagingen in dit boek, net zoals het vinden van de goede balans tussen alle kleurstellingen.”

Foto 3: Springbokken in de zonsondergang. Ik zorgde dat de zon schuilging achter de boom om het effect van “backlighting” te versterken. (Foto: Heinrich van den Berg)
Foto 3: Springbokken in de zonsondergang. Ik zorgde dat de zon schuilging achter de boom om het effect van “backlighting” te versterken. (Foto: Heinrich van den Berg)

Niet alle foto’s in dit project stonden vooraf op het netvlies van wildlifefotograaf Van de Berg. “Het project vertegenwoordigt 5 jaar fotografie. Sommige beelden had ik volledig in mijn hoofd zitten voor ik ze maakte, maar anderen hebben ik toevallig mee weten te nemen van safari’s. Het samenstellen van mijn boek, eerst in mijn hoofd en later op de computer kostte echter ook de nodig tijd, waardoor het boek toch in een periode van jaren tot stand is gekomen.”

Foto 4: Een groene reiger vangt vis in de rivier. Deze foto is gemaakt met een lange sluitertijd. (Foto: Heinrich van den Berg)
Foto 4: Een groene reiger vangt vis in de rivier. Deze foto is gemaakt met een lange sluitertijd. (Foto: Heinrich van den Berg)
Foto 5: “Ik fotografeerde deze insecten terwijl ze rond een lamp vlogen in Etosha National Park in Namibië. Ik gebruikte ook hier een lange sluitertijd.” (Foto: Heinrich van den Berg)
Foto 5: “Ik fotografeerde deze insecten terwijl ze rond een lamp vlogen in Etosha National Park in Namibië. Ik gebruikte ook hier een lange sluitertijd.” (Foto: Heinrich van den Berg)

“Reflections” is het 15e fotoboek van Van den Berg dat wordt uitgegeven. “Eigenlijk is het zelfs mijn 26e boek. Maar de andere boeken zijn geen fotoboeken, het zijn reisgidsen of boeken over bepaalde gebieden of natuurreservaten. Dit boek draait juist om de kunst van de fotografie. Het is precies het boek dat ik voor mezelf graag wilde maken, omdat ik het vanuit mijn hart maak. Ik heb het niet gedaan met de gedachte om geld te verdienen. Eigenlijk maakt het me niet eens uit hoe goed het wel of niet verkoopt. Als er een aantal mensen is dat geraakt wordt door de beelden in het boek, dan ben ik al blij.”

Foto 6: Madagascar kent een grote variëteit in kameleons, in allerlei kleuren en afmetingen. (Foto: Heinrich van den Berg)
Foto 6: Madagascar kent een grote variëteit in kameleons, in allerlei kleuren en afmetingen. (Foto: Heinrich van den Berg)

Korte veldtochten
Daar waar veel andere wildlifefotografen vaak voor een lange tijd aaneengesloten van huis zijn, daar kiest Heinrich van den Berg voor een andere benadering. “Ik gebruikte meerdere korte tochten om de beelden te maken, niet een lange aangesloten periode op een plek. De korte tochten helpen mij jusit om creatief en origineel te zijn. Sommige plekken waren ronduit uitdagend, maar aan het einde van de rit verliep de fotografie voor dit boek vooral soepel en uitermate prettig.”

Foto 7: Meerkatten of stokstaartjes, gefotografeerd in de vroege ochtend tijdens de winter, terwijl ze op temperatuur komen door te zonnen. (Foto: Heinrich van den Berg)
Foto 7: Meerkatten of stokstaartjes, gefotografeerd in de vroege ochtend tijdens de winter, terwijl ze op temperatuur komen door te zonnen. (Foto: Heinrich van den Berg)

Een prettig verloop betekent overigens niet dat er zich geen zenuwslopende momenten hebben voorgedaan. “We werden aangevallen door een nijlpaard tijdens een shoot op de Zambezi-rivier in Botswana. Daar gingen mijn haren wel van overeind staan. Gelukkig kreeg hij ons niet te pakken of wilde hij ons niet te pakken en wilde hij vooral pronken met een schijnaanval.”

Asked after his favourite picture in this project, Van den Berg makes a clear statement. “I like the image of the rhino with the egrets around its head. In South Africa we are in a crisis regarding rhino poaching, and in 2014 1215 rhinos were killed for their horns. This image symbolised the plight of the rhino, with the egrets forming a halo around this rhino’s head.”
Gevraagd naar zijn favoriete foto in dit project, is Van den Berg heel vastbesloten. “Ik hou van de foto waarop een neushoorn staat met koereigers rond zijn hoofd. In Zuid-Afrika verkeren we in een crisis als het om het stropen van neushoorns gaat. Alleen al in 2014 werden 1215 neushoorns gedood voor hun hoorn. Deze foto symboliseert voor mij de toestand van de neushoorn, met de koereigers als een halo rond zijn hoofd.

Foto 8: Van den Berg’s favoriete foto; Neushoorn met koereigers rond zijn hoofd. (Foto: Heinrich van den Berg)
Foto 8: Van den Berg’s favoriete foto; Neushoorn met koereigers rond zijn hoofd. (Foto: Heinrich van den Berg)

Uitrusting
Heinrich van den Berg is een Canon-fotograaf en gebruikt een aantal camerabodies gecombineerd met een hele serie lenzen. De lenzen die hij het meest gebruikt zijn 16-35, 70-200, 300 en 600 mm lenzen. In een tijd waarin drones en cameravallen steeds normaler worden, blijft Van den Berg vertrouwen op de klassieke fotografie. “Ik heb geen drones of cameravallen gebruikt, maar ik heb wel gefotografeerd vanuit speciale schuilhutten, die op grondniveau gebouwd zijn naast waterpoelen. Het geeft een bijzonder gezichtspunten, met name om olifanten te fotograferen.”

Foto 9: Wevervogel: deze foto heb ik niet in een reservaat genomen, maar in mijn woonplaats Johannesburg. Deze wever was zijn nest aan het bouwen en ik wacht tot hij weer zou arriveren met een stukje gras. Ik had vooraf het focuspunt vastgelegd. (Foto: Heinrich van den Berg)
Foto 9: Wevervogel: deze foto heb ik niet in een reservaat genomen, maar in mijn woonplaats Johannesburg. Deze wever was zijn nest aan het bouwen en ik wacht tot hij weer zou arriveren met een stukje gras. Ik had vooraf het focuspunt vastgelegd. (Foto: Heinrich van den Berg)

Instinct
Wanneer Van den Berg gevraagd wordt naar tips voor de lezers van Shutr.photo, is het advies net even anders dan vaak gehoord wordt. “Luister niet naar mensen hun mening over je foto’s, ze kennen je stijlen niet en weten ook niet hoe die zich zal ontwikkelen. Ze weten ook niet hoe je de foto’s uiteindelijk wilt gebruiken. Vertrouw dus gewoon op je eigen instinct. Er zijn zo veel goede fotografen, en het worden er alleen maar meer door de gemakkelijke te gebruiken apparatuur tegenwoordig, dus je moet wel anders zijn dan anderen om op te vallen, je onderscheiden!”, aldus Van den Berg.

Foto 10: Baobabs gefotografeerd in Madagascar tijdens een stormachtige avond. (Foto: Heinrich van den Berg)
Foto 10: Baobabs gefotografeerd in Madagascar tijdens een stormachtige avond. (Foto: Heinrich van den Berg)

Over Heinrich van den Berg
Heinrich van den Berg is van oorsprong een civieltechnisch ingenieur, maar sinds 1998 is hij voltijds fotograaf. Hij is gespecialiseerd in wildlife en reisfotografie. Hij heeft onder andere foto’s gepubliceerd in National Geographic Channel en heeft foto’s geschoten achter de schermen van Discovery Channel’s Meerkat Manor. Heinrich is mede-oprichter van uitgeverij HPH Publishing.

Over de schrijver van dit blog
Mijn naam is Erik Keulers. Sinds 2005 ben ik mij meer en meer gaan verdiepen in de fotografie. In de modelfotografie intrigeert me vooral de interactie en communicatie die nodig is om dé foto te maken. Naast modelfotografie hou ik me met portret-, reis-, wildlife-, natuur en straatfotografie. Het vastleggen van pure beelden spreekt mij steeds meer aan. Daarom zie ik mijn interesse steeds meer verschuiven naar portretfotografie en documentaire fotografie. Ik vind het leuk onbekende gebieden van de fotografie te ontdekken en te experimenteren. Mijn eigen website www.erikkeulers.nl wordt nu opgebouwd. Daarnaast kun je mijn fotografie nu ook vinden op facebook: https://www.facebook.com/erikkeulersfotografie